Fęrsluflokkur: Heilbrigšismįl

Eigingirni eša fįfręši?

vaccine.gifPśkinn veltir fyrir sér hvaš sé eiginlega aš žeim foreldrum sem ekki lįta bólusetja börn sķn....hvort vandamįl žeirra sé eigingirni, fįfręši eša blanda af žessum žįttum.

Bólusetningar eru ekki meš öllu hęttulausar - flestar aukaverkanir eru meinlausar (til dęmis vęgur hiti eša roši ķ hśš kringum bólusetningarstašinn).   Alvarlegri aukaverkanir eru žekktar, en žęr eru oftast bundnar viš einstaklinga meš tiltekin, žekkt vandamįl (til dęmis sjśklingar meš ónżtt ónęmiskerfi, )

Samt, žaš eru dęmi um brįšaofnęmisköst eftir bólusetningar - samkvęmt CDC eru t.d. 11 dęmi um slķkt eftir MMR bólusetningu - ekki hį tala, žegar litiš er til žess aš um yfir 70 milljónir einstaklinga hafa fengiš MMR bólusetningu į sama tķma.  Įhęttan er hverfandi, en samt er ekki hęgt aš segja aš hśn sé engin.

Sumir skżla sér bak viš žessa įhęttu žegar žeir hafna bólusetningu barna sinna - nokkuš sem Pśkinn lķtur į sem sišferšislega óréttlętanlega eigingirni. Viškomandi foreldrar treysta žvķ aš ašrir lįti bólusetja sķn börn til aš koma ķ veg fyrir faraldra og velta žannig įhęttunni yfir į ašra. Viškomandi skipta lķka į įhęttunni į aš barniš verši fyrir hlišarverkunum af bólusetningu og įhęttunni į aš barniš verši alvarlega veikt af žeim sjśkdómum sem žaš er ekki bólusett fyrir.

Eigingirnin birtist lķka ķ žvķ aš viškomandi geta stofnaš öšrum ķ hęttu. Ef börn žeirra veikjast žį geta žau smitaš einstaklinga sem ekki var hęgt aš bólusetja - börn sem eru of ung fyrir bólusetningu eša sjśklingar meš bęlt eša ónżtt ónęmiskerfi.  Aftur - žetta er ekkert annaš en sišferšislega óréttlętanleg eigingirni.

Svo er žaš fįfręšin.

Žaš er til fólk sem trśir žvķ statt og stöšugt aš bólusetningar orsaki einhverfu.  Žessi saga įtti uppruna sinn ķ grein sem Andrew Wakefield birti 1998.  Tķminn leiddi sķšan ķ ljós gagnafölsun, hagsmunaįrekstra og annaš sem varš į endanum til žess aš hann var sviptur lękningaleyfi sķnu - en skašinn var skešur.

Of margir hafa ekki fyrir žvķ aš kynna sér stašreyndir, heldur gleypa žaš hrįtt sem "žekktir" einstaklingar eins og Jenny McCarthy eša Jim Carrey segja - einstaklingar sem skortir algerlega menntun eša sérfręšižekkingu į žessu sviš, en njóta athygli fjölmišla.

Fįfręši getur veriš hęttuleg.

Sjį:

https://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/00046738.htm

https://en.wikipedia.org/wiki/MMR_vaccine_controversy


mbl.is Mislingasmit um borš ķ flugvél
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Tóbaksfķklar og ašrir dópistar

quit-smoking-for-good.jpgSś tillaga hefur heyrst aš skrįšir sprautufķklar ęttu aš geta nįlgast sitt dóp ķ apótekum eša sérstökum mišstöšvum - žaš myndi draga śr lķkum į žvķ aš žeir fremdu afbrot til aš fjįrmagna neysluna og sömuleišis myndi svona kerfi draga śr gróšamöguleikum "venjulegra" dópsala.

Hugmyndin sé aš fķklarnir séu skilgreindir sem sjśklingar - fyrst reynt aš koma žeim ķ mešferš til aš lękna žį af fķkninni, en ef žaš virkar ekki, žį séu žeir skrįšir sem virkir fķklar, meš sérstakan rétt til aš fį sitt dóp frį opinberum ašilum.

 Pśkanum heyrist aš skošun sumra sé aš mešhöndla reykingafólk į žennan hįtt - byrja į aš skilgreina viškomandi sem nikótķnfķkla, sem žarfnist mešferšar, en gangi hśn ekki upp, žį leyfist viškomandi aš kaupa sitt tóbak į višeigandi stöšum.

Svona kerfi myndi jś vęntanlega draga śr tóbaksneyslu, en Pśkinn er ekki alveg viss um aš žaš gangi upp.

Sķšan er annaš mįl aš sala tóbaks ķ apótekum er hreinlega óešlileg - ef įstęša er til aš takmarka söluna, vęri žį ekki betra aš fęra hana inn ķ vķnbśširnar?

Žaš er hins vegar gott mįl aš stefna aš žvķ aš koma ķ veg fyrir reykingar til lengri tķma litiš - en žessi leiš er ef til vill ekki sś besta.

Žróunin ķ žjóšfélaginu er jś sś aš reykingafólki er śtskśfaš į mörgum stöšum og žvķ er vorkennt af hinum, en eins og einhver sagši..."Reykingafólk er lķka fólk - bara ekki eins lengi".


mbl.is Tóbak verši bara selt ķ apótekum
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Ekki lengur bara fyrir lęknadętur...

cervarix.jpgPśkinn fagnar žvķ aš žessar bóluseningar séu nś aš verša almennar.  Žetta bóluefni hefur aš vķsu veriš ķ boši hérlendis ķ nokkur įr og allmargir foreldrar (žar į mešal Pśkinn og frś Pśki) hafa sent dętur sķnar ķ bólusetningu um 12 įra aldurinn.

Pśkanum var hins vegar sagt aš flestar žęrr stślkur sem hafa fengiš žetta bóluefni undanvarin įr hafi veriš lęknadętur - sem er ķ sjįlfu sér ekki skrżtiš - žaš mį gera rįš fyrir žvķ aš foreldrar žeirra séu almennt mešvitašri um hęttuna af HPV og įvinninginn af bólusetningunni.

Žessar bólusetningar hafa hins vegar veriš dżrar, en nś veršur hins vegar breyting į fyrirkomulaginu og foreldrar žurfa ekki lengur aš greiša kostnašinn śr eigin vasa- žetta veršur fyrir alla - ekki bara suma.

Gott mįl.


mbl.is „Stślkur hefja kynlķf 13 įra“
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband