Enn borgar almenningur

money-church.jpgŽaš er sjįlfsagt aš borga žeim bętur sem uršu fyrir ofbeldi ķ Landakotsskóla eša į annan hįtt af völdum kažólsku kirkjunnar.

Žaš sem er hins vegar ekki sjįlfsagt aš žessi penningur komi śr vasa hins almenna skattborgara.

Nei, kažólska kirkjan ętti aš borga žetta.

Žaš er nś vķ mišur žannig aš žegar fjįrhagslegir hagsmunir eru ķ hśfi, žį er sanngirnin lįtin vķkja.

Žęr bętur sem kirkjan baušst sjįlf til aš borga voru skammarlega lįgar - sjį t.d. žessa frétt hér: http://www.mbl.is/frettir/innlent/2013/11/22/nidurstada_kirkjunnar_smanarleg/

Nei, kažólska kirkjan er fyrirtęki sem hugsar fyrst og fremst um sinn hag - skķtt meš fórnarlömb hennar ķ gegnum tķšina.

Žaš er verst aš ekki skuli vera hęgt aš halda eftir žeim sóknargjöldum sem kirkjan fęr, žangaš til bśiš er aš borga rķkinu til baka žessar bętur.


mbl.is Sanngirnisbętur hękka um 130 milljónir
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Žaš er vont, žaš er vont og žaš versnar

TeachingŽetta er ekki ķ fyrsta skipti sem Pśkinn agnśast śt ķ ķslenska menntakerfiš - sumt af eftirfarandi texta er tekiš śr 10 įra gömlum greinum, en fįtt hefur breyst sķšan žį.

Pśkinn į ekki lengur barn į grunnskólaaldri, en svo viršist sem įstandiš hafi ekki batnaš į undanförnum įrum - frekar versnaš ef eitthvaš er.

Įstęšur žess eru margvķslegar. Mešal almennra skżringa mį nefna eftirfarandi:

Of mörg börn ķ bekkjum.  Nišurskuršur hefur žvķ mišur leitt til žess aš bekkir eru of stórir til aš unnt sé aš sinna öllum nemendum eftir žörfum.

"Skóli įn ašgreiningar" og hin almenna sęnsk-ęttaša mešalmennskuįrįtta sem viršist rįša rķkjum ķ menntakerfinu - sś hugsun er žvķ mišur allt of algeng aš ekki megi hvetja grunnskólanemendur til aš skara fram śr ķ bóknįmi - allir skulu steyptir ķ sama mót og nįmsefniš mį ekki vera erfišara en svo aš allir rįši viš žaš.

Lélegir kennarar.   Žaš er žvķ mišur stašreynd aš kennarar njóta ekki viršingar hér į landi, ólķkt žvķ sem gerist t.d. ķ Finnlandi.  Aš hluta til er įstęšan sś aš engar kröfur eru ķ raun geršar til kennara um aš žeir séu ķ raun fęrir um aš kenna nemendum.  Frįbęrir kennarar fį sömu laun og hörmulegir (meš sömu menntun og starfsreynslu), en žaš skiptir engu mįli hvort žeir eru fęrir um aš vinna vinnuna sķna - aš kenna börnunum.  Žaš skiptir ekki mįli hvort kennari er fullur įhuga į efninu og tekst aš smita nemendur af žeim įhuga, eša hvort kennarinn veit jafnvel minna um efniš en nemendurnir.   Kennarastarfiš er lįglaunastarf, en Pśkinn er žeirrar skošunar aš sé starfiš betur launaš verši aš gera meiri kröfur til kennara.

Lélegt nįmsefni.  Nįmsefni ķ mörgum greinum er til hįborinnar skammar.  Nįmsefni ķ ķslensku höfšar ekki til nemenda - sem er ein margra įstęšna žess aš nemendur lesa lķtiš, sem aftur skilar sér ķ lélegri lestrargetu.

Svo er žaš nįttśruvķsindanįmiš, sem viršist fela ķ sér pįfagaukalęrdóm į atrišum śr lķffręši, jaršfręši, efnafręši og ešlisfręši, įn įherslu į aš nemendur raunverulega skilji samhengi hlutanna.  Nįmsbękurnar ķ nįttśrufręši eru reyndar ekki alslęmar (žrįtt fyrir nokkrar stašreyndavillur) og gera rįš fyrir žvķ aš nemendur framkvęmi żmsar einfaldar tilraunir.

Slķkar tilraunir ęttu aš öllu jöfnu aš auka įhuga nemendanna į nįmsefninu - ef žęr vęru framkvęmdar, en žaš er vandamįliš.  Ķ skóla dóttur minnar var t.d. öllum tilraunum ķ efnafręši sleppt, žvķ skólinn taldi sig ekki hafa efni į žvķ... "Efnin eru uppurin og engir peningar til aš kaupa meira".

Sem dęmi um fyrrnefndar stašreyndavillur mį t.d. nefna žį fullyršingu aš gler sé seigfljótandi vökvi viš ešlilegt hitastig (og bent į aš gamlar glerrśšur ķ mišaldadómkirkjum séu žykkari aš nešan en ofan), en žetta er firra sem hefur veriš afsönnuš fyrir löngu.

Įstandiš ķ nįttśruvķsindum er samt til fyrirmyndar mišaš viš žaš sem bošiš er upp į ķ stęršfręši.  Žar viršist markmišiš aš drepa fyrst nišur allan stęršfręšiįhuga nemenda meš svokallašri "uppgötvanastęršfręši" - sem byggir į žvķ aš leyfa nemendum aš "žróa sķnar eigin ašferšir", ķ staš žess aš lęra leišir sem vitaš er aš virka...og skķtt meš žaš žó aš nemendur "žrói ašferšir" sem leiša žau fyrr eša sķšar ķ algerar blindgötur.  Sķšan tekur hefšbundnara nįmsefni viš - efni sem er meingallaš į marga vegu, en getur žó gengiš - svo framarlega sem kennararnir séu starfi sķnu vaxnir.  Žaš er sķšan allt önnur spurning hvort fólk meš brennandi įhuga og žekkingu į stęršfręši fer nokkuš śt ķ kennslu - Pśkanum žykir sennilegra aš sį hópur leiti ķ betur launuš störf.

Žetta er ef til vill ekki mikiš vandamįl fyrir žį nemendur sem eiga foreldra sem hafa sęmilega žekkingu sjįlfir į žessum svišum og geta stutt börn sķn, žannig aš žau žurfi ekki aš reiša sig į lélegt nįmsefni, kennt ķ yfirfullum bekkjum af fįkunnandi kennurum....en hvers eiga allir hinir aš gjalda?

Er öllum sama öllum sama žótt börn ķ efstu bekkjum grunnskóla séu ennžį aš telja į puttunum?

Vandamįliš er reyndar ekki einskoršaš viš kennarana - žessi grein sem Pśkinn skrifaši 2007 fjallar t.d. um herfilega illa gerš samręmd próf ķ stęršfręši.

Samręmdu prófin voru sķšan lögš nišur - nokkuš sem Pśkinn telur stór mistök, enda veittu žau skólum įkvešiš ašhald (a.m.k. ef skólarnir komast ekki upp meš aš lįta "lélegustu" nemendurna ekki taka prófin) - nokkuš sem ósamręmdar skólaeinkunnir gera ekki.  Žaš er dapurleg stašreynd, sem viršist samt ekki mega ręša, aš śr sumum grunnskólum kemur óešlilega hįtt hlutfall nemenda sem er varla lęs og alls ekki reišubśinn fyrir frekara nįm. 

Pśkinn vill nś samt bęta žvķ viš ķ lokin aš lélegt nįmsefni og misgóšir kennarar eru ekki eina įstęšan fyrir lélegum nįmsįrangri - žaš sem mętti setja efst į listann er almennt agaleysi ķ skólum landsins, en žaš er efni ķ ašra blogggrein.

Žegar Finnar gengu ķ gegnum sķna efnahagskreppu meš tilheyrandi nišurskurši, žį reyndu žeir aš hlķfa menntakerfinu eftir bestu getu - reyndu jafnvel frekar aš styrkja žaš.  Žeir geršu sér grein fyrir žeim framtķšarmöguleikum sem fęlust ķ vel menntušu fólki - sér ķ lagi tęknimenntušu.

Stjórnvöld į Ķslandi deila ekki žessari sżn.  Žau sętta sig viš grunnskólakerfi sem er til hįborinnar skammar (samanber nżlegar fréttir um aš talsveršur hluti nemenda ķ 10 bekk sé ekki fęr um aš lesa sér til gagns), framhaldsskóla sem śtskrifa nemendur meš "ómarktęk" stśdentspróf (samanber umręšu um innökupróf ķ hįskóla) og hįskóla sem eru meira og meira aš žróast ķ žį įtt aš vera ekki fyrir alla, heldur bara fyrir žį sem hafa efni į dżru nįmi.

Nś į aš skera enn frekar nišur į framhalds- og hįskólastigi, en Pśkinn fęr ekki séš hvernig žaš getur leitt til annars en aš įstandiš versni enn frekar.

Pśkinn er eiginlega kominn į žį skošun aš stefna stjórnvalda sé aš halda nišri menntunar- og žekkingarstigi žjóšarinnar - žaš er sennilega aušveldara aš stjórna heimskum saušum en hinum.


mbl.is Skuldum börnunum okkar aš gera betur
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Eigingirni eša fįfręši?

vaccine.gifPśkinn veltir fyrir sér hvaš sé eiginlega aš žeim foreldrum sem ekki lįta bólusetja börn sķn....hvort vandamįl žeirra sé eigingirni, fįfręši eša blanda af žessum žįttum.

Bólusetningar eru ekki meš öllu hęttulausar - flestar aukaverkanir eru meinlausar (til dęmis vęgur hiti eša roši ķ hśš kringum bólusetningarstašinn).   Alvarlegri aukaverkanir eru žekktar, en žęr eru oftast bundnar viš einstaklinga meš tiltekin, žekkt vandamįl (til dęmis sjśklingar meš ónżtt ónęmiskerfi, )

Samt, žaš eru dęmi um brįšaofnęmisköst eftir bólusetningar - samkvęmt CDC eru t.d. 11 dęmi um slķkt eftir MMR bólusetningu - ekki hį tala, žegar litiš er til žess aš um yfir 70 milljónir einstaklinga hafa fengiš MMR bólusetningu į sama tķma.  Įhęttan er hverfandi, en samt er ekki hęgt aš segja aš hśn sé engin.

Sumir skżla sér bak viš žessa įhęttu žegar žeir hafna bólusetningu barna sinna - nokkuš sem Pśkinn lķtur į sem sišferšislega óréttlętanlega eigingirni. Viškomandi foreldrar treysta žvķ aš ašrir lįti bólusetja sķn börn til aš koma ķ veg fyrir faraldra og velta žannig įhęttunni yfir į ašra. Viškomandi skipta lķka į įhęttunni į aš barniš verši fyrir hlišarverkunum af bólusetningu og įhęttunni į aš barniš verši alvarlega veikt af žeim sjśkdómum sem žaš er ekki bólusett fyrir.

Eigingirnin birtist lķka ķ žvķ aš viškomandi geta stofnaš öšrum ķ hęttu. Ef börn žeirra veikjast žį geta žau smitaš einstaklinga sem ekki var hęgt aš bólusetja - börn sem eru of ung fyrir bólusetningu eša sjśklingar meš bęlt eša ónżtt ónęmiskerfi.  Aftur - žetta er ekkert annaš en sišferšislega óréttlętanleg eigingirni.

Svo er žaš fįfręšin.

Žaš er til fólk sem trśir žvķ statt og stöšugt aš bólusetningar orsaki einhverfu.  Žessi saga įtti uppruna sinn ķ grein sem Andrew Wakefield birti 1998.  Tķminn leiddi sķšan ķ ljós gagnafölsun, hagsmunaįrekstra og annaš sem varš į endanum til žess aš hann var sviptur lękningaleyfi sķnu - en skašinn var skešur.

Of margir hafa ekki fyrir žvķ aš kynna sér stašreyndir, heldur gleypa žaš hrįtt sem "žekktir" einstaklingar eins og Jenny McCarthy eša Jim Carrey segja - einstaklingar sem skortir algerlega menntun eša sérfręšižekkingu į žessu sviš, en njóta athygli fjölmišla.

Fįfręši getur veriš hęttuleg.

Sjį:

https://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/00046738.htm

https://en.wikipedia.org/wiki/MMR_vaccine_controversy


mbl.is Mislingasmit um borš ķ flugvél
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Hugleišingar um hugsanafrelsi

Hgay-love.pngér į Ķslandi rķkir skošanafrelsi, samkvęmt 73. grein stjórnarskrįrinnar.  Menn mega hafa hvaša skošanir sem er - sama hversu skrżtnar žęr eru. Hér rķkir lķka aš mestu leyti tjįningarfrelsi - menn mega lįta skošanir sķnar ķ ljós (meš įkvešnum takmörkunum žó).

Žęr skošanir sem fólk hefur og kżs aš lįta ķ ljós skapa aš hluta žį ķmynd sem ašrir hafa af viškomandi - ķmynd sem veršur jįkvęš eša neikvęš eftir ašstęšum.

Žessi ķmynd sem fólk skapar sér er eitt af žvķ sem ręšur žvķ hvort ašrir bera viršingu fyrir viškomandi og hvort (og į hvaša hįtt) žeir kjósa aš umgangast viškomandi.

Pśkinn vill halda žvķ fram aš skošanir geti haft įhrif į hvort einstaklingar séu hęfir til aš sinna įkvešnum störfum eša ekki.

Hugsum okkur til dęmis einstakling sem lżsir ķ ręšu og riti žeirri skošun sinni aš raušhęršir einstaklingar séu śrkynjašur ruslaralżšur, sem eigi aš gelda svo hęgt sé aš śtrżma žeirra genum - hugsum okkur žessum skošunum sé ķtrekaš lżst į Facebooksķšu viškomandi og fleiri slķkum stöšum.

Ef ég rękist į slķkan einstakling t.d. sem leigubķlstjóra sem žyrfti mikiš aš lżsa žessum skošunum sķnum mešan hann keyrši mig heim, myndi ég ekki kippa mér mikiš upp viš žaš - hrista hausinn yfir žvķ eftir į hversu ruglašur viškomandi vęri, en ég sęi hins vegar enga įstęšu til aš telja žessar furšulegu skošanir hafa įhrif į hęfni hans sem leigubķlstjóra (svo framarlega sem hann hreinlega veitist ekki aš örvhentum faržegum).

En hvaš ef viškomandi vęri ķ starfi sem kennari?   Vęru foreldrar raušhęršra barna sįtt viš aš žau sęktu tķma hjį kennara meš žessar skošanir (og žį gildir einu žótt hann minnist ekki į žęr ķ kennslustundum)? 

Ég held aš raušhęršum nemendum myndi lķša illa ķ tķmum hjį viškomandi og žaš er hętta į aš ašrir nemendur sem hugsanlega lķta upp til kennarans lķti į žetta sem óbeina hvatningu til aš beita žį raušhęršu einelti.

Kennari meš slķka fordóma gagnvart įkvešnum hópi nemenda er einfaldlega ekki hęfur til aš sinna sķnu starfi.  Ég er ef til vill gamaldags, en ég ętlast til aš hęgt sé aš bera viršingu fyrir kennurum sem einstaklingum - og kennari sem opinberlega lętur ķ ljósi svona skošanir vęri ekki einstaklingur sem ég gęti boriš viršingu fyrir.

Fordómar Snorra snśa ekki aš raušhęršum, heldur samkynhneigšum, en eru alveg jafn fįrįnlegir....og gera hann jafn óhęfan sem kennara.

Žaš voru ekki mistök aš reka Snorra - einu mistökin voru aš rįša hann ķ upphafi.


mbl.is Snorri krefst 12 milljóna ķ bętur
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Allt į réttri leiš

atheist-bus_1217553c.jpg

Žaš er żmislegt sem Pśkanum lķkar ekki viš Bandarķkin og hin almenna trśrękni ķ žvķ landi er žar į mešal.

Reyndar er spurning hvort hreinlega beri ekki aš tala um trśarįrįttu - žrįtt fyrir ašskilnaš rķkis og kirkju į pappķrnum hafa trśarhópar meiri ķtök en ķ mörgum žeim löndum žar sem finna mį opinberar žjóškirkjur, eins og t.d. į Ķslandi.

A vesturlöndum er fylgni milli menntunar og trśleysis, žannig aš žaš ętti ķ sjįlfu sér ekki aš koma neinum į óvart aš efasemdarmönnum fjölgi mešal hįskólastśndenta.  Pśkinn fagnar žvķ sérstaklega aš slķkt sé aš gerast viš skóla eins og Harvard, žvķ lķkur eru į žvķ aš śr slķkum skólum muni koma margir žeirra sem fara meš völd ķ framtķšinni - žingmenn og dómarar žar į mešal.

 

 

 

 

 


mbl.is Trśrękni hįskólanema dvķnar
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Gjaldmišill eša ekki?

 

Pśkanum finnst nś hįlfge10kronurrš mótsögn ķ žvķ sem Sešlabankinn segir.

Annars vegar segja žeir aš Bitcoin og Aurauracoin séu ekki gjaldmišlar ķ skilningi ķslenskra laga, en hins vegar bendir bankinn į aš hann hafi einkarétt į śtgįfu gjaldmišla.....en ef žetta eru ekki gjaldmišlar, žį....?

Ekki svo aš skilja - žaš eru góšar lķkur į aš žetta dęmi hrynji eins og spilaborg į endanum, žannig aš Pśkinn myndi nś rįšleggja fólki aš fara varlega, en žaš kemur įstęšum sešlabankans ekkert viš.


mbl.is Vara viš notkun sżndarfjįr
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Ęttleišingar og Ķslendingabók

islendingabok.isPśkinn vill benda į aš žótt sį einstaklingur sem hér um ręšir geti ekki fengiš rétt ętterni sitt skrįš į opinbera pappķra, žį getur hann fengiš upplżsingarnar skrįšar ķ Ķslendingabók ef honum svo sżnist.

Žar gildir nefnilega sś regla aš ęttleiddur einstaklingur ręšur žvķ almennt sjįlfur hvort hann er žar tengdur blóšforeldri eša kjörforeldri.

Žaš er aš vķsu sś undantekning aš hafi blóšforeldriš gefiš barniš til ęttleišingar og skrifaš undir alla lögformlega pappķra žvķ viškomandi, žį hefur blóšforeldriš rétt til aš hafna žvķ aš barniš sé tengt viš sig, enda telst viškomandi žį ekki lengur foreldri viškomandi ķ lagalegum skilningi.

Samkvęmt fréttinni mun žetta hins vegar ekki vera raunin hér - bįšir ašilar viršast sįttir viš fjölskyldutengslin og Pśkinn vill žvķ hvetja viškomandi til aš senda Ķslendingabók upplżsingar um sig - hafi žeir ekki gert žaš nś žegar.


mbl.is Ęttleišing veršur aldrei aftur tekin
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Aš selja ęttargersemarnar...

UPPBOD81_85Žaš er mikiš aš gera į listaverkauppbošum hjį Tryggva žessa dagana - mikil sala ķ verkum, en žó er žaš athyglivert aš sum veršmętustu verkin seljast ekki - žaš gerist stundum aš enginn er reišubśinn til aš bjóša žaš lįgmarksverš sem seljandinn setur upp.

Er žaš vegna žess aš vęntingar seljandans eru óraunhęfar - eru einhverjir fastir ķ žeim veršum sem voru hér 2007 žegar listaverkaverš rauk upp śr öllu valdi, eša er vandamįliš aš kaupendur eru lķka blankir - eiga hreinlega ekki pening?

Žessi uppboš eru annars hin įgętasta skemmtun - Pśkinn mętti aš vķsu ekki į žaš sķšasta, sem var haldiš į mįnudaginn var,  en mętti į sķšustu žrjś žar į undan - žeim sem hafa įhuga į uppbošunum er bent į www.myndlist.is

Sumir žeirra sem eru aš selja verk eru sjįlfsagt aš gera žaš tilneyddir - kollsigldu sig ķ hruninu, misstu sparnašinn eša vinnuna,  en žaš er annar hópur sem er lķka neyddur til aš selja ęttargersemarnar.

 Žaš er gjarnan eldra fólk, skuldlaust, meš žokkalegar eignir - einbżlishśs, sumarbśstaš og einhvern ęvisparnaš, en litlar sem engar tekjur, nema žį ellilķfeyri.  Žetta fólk žarf nś aš sęta hreinni eignaupptöku vegna "stóreignaskattsins" - sem leišir til žess aš skattgreišslurnar geta oršiš mun hęrri en nemur öllum tekjum žeirra - jį, yfir 100%.

Žessi fórnarlömb nśverandi rķkisstjórnar neyšast žvķ stundum til aš losa sig viš veršmęti eins og mįlverkin af stofuveggjunum.


mbl.is Selja listaverk til aš eiga fyrir mat
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Vęri best aš breyta bara einni grein nśna?

voteboxPśkinn er kominn į žį skošun aš śr žvķ sem komiš er, žį ętti bara aš breyta einni grein ķ stjórnarskrįnni nśna - žaš veršur aldrei sįtt um vinnu sem er gerš į hrašferš į sķšustu dögunum fyrir kosningar og allt of lķklegt aš yršu einhverjar breytingar baršar ķ gegn žį myndi nżtt žing ekki samžykkja žęr, heldur bera žvķ viš aš mįliš žurfi nįnari skošun.

Žaš er einfaldlega bśiš aš klśšra žessu mįli of illa.

Nei, žaš sem į aš gera nśna er aš breyta žeirri grein stjórnarskrįrinnar sem segir hvernig skuli breyta stjórnarskrįnni.

Ķ staš žess aš žing sé rofiš strax og breytingar hafa veriš samžykktar, efnt til žingkosninga og sķšan žarf nżtt žing aš samžykkja breytingarnar, žį ętti aš krefjast žess aš breytingar njóti aukins meirihluta (t.d. 3/4) ķ žingi og séu sķšan samžykktar ķ žjóšaratkvęšagreišslu.

Ekkert žingrof - enginn ęsingur viš aš samžykkja breytingar į örfįum dögum.


mbl.is Alžingi samžykki stjórnarskrį
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Mįlfariš ķ fréttum mbl.is

Žaš liggur viš aš Pśkinn fįi verki viš aš lesa sumt af žvķ sem er skrifaš į mbl.is. Skopum t.d. nokkur dęmi śr žeirri grein sem žessi bloggfęrsla tengist.

"Hann til Danmerkur sl. föstudag."

Hér vantar oršiš fór.

"E-töflurnar fundust ķ ķbśš žar sem Ķslendingurinn dvaldi ķ."

Hér įtti vęntanlega aš standa "ķbśš žar sem Ķslendingurinn dvaldi" eša "ķbśš sem Ķslendingurinn dvaldi ķ".

"Į sama tķma handtók lögregla höfušborgarsvęšisins 26 įra gamlan ķslenska karlmanna viš komuna til Ķslands meš flugi frį Kaupmannahöfn."

Hér įtti vęntanlega aš standa "ķslenskan karlmann".

Žetta er ekki ķ fyrsta sinn sem Pśkinn rekur augun ķ hrošvirknislega unninn texta į mbl.is, en žvķ mišur viršist svona dęmum fara fjölgandi.


mbl.is Lögreglusamvinna til fyrirmyndar
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Nęsta sķša »

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband